Christian Thielemann

Christian Thielemann

Saturday, January 24, 2015

Ludwig van Beethoven: Symphony No.9 in D minor – Vasily Petrenko

Με την ευκαιρία της 191ης επετείου από την πρώτη παρουσίαση του έργου, στις 7 Μαΐου 1824, στη Βιένη.

Υπό τη διεύθυνση του νεότατου και χαρισματικού Ρώσου αρχιμουσικού Vasily Petrenko, η Εθνική Χορωδία και Ορχήστρα Νέων της Μεγάλης Βρετανίας, μαζί με τη Χορωδία Δωματίου Νέων της Ιρλανδίας, ερμηνεύουν το κορυφαίο έργο του Λούντβιχ βαν Μπετόβεν, τη Συμφωνία αρ. 9 σε Ρε ελάσσονα, έργο 125. Συμπράττουν η Ιρλανδή σοπράνο Ailish Tynan, η Βρετανίδα μεσόφωνος Jennifer Johnston, ο επίσης Βρετανός τενόρος Toby Spence και ο Καναδός βαρύτονος Gerald Finley.



Ludwig van Beethoven (1770-1827)

♪ Symphony No.9 in D minor, Op.125 "Choral" (1824)

i. Allegro ma non troppo
ii. Molto vivace
iii. Adagio molto e cantabile
iv. Presto – Allegro assai
v. Recitative – Allegro assai

Ailish Tynan, soprano
Jennifer Johnston, mezzo-soprano
Toby Spence, tenor
Gerald Finley, baritone

Irish Youth Chamber Choir
National Youth Choir of Great Britain
National Youth Orchestra of Great Britain
Διευθύνει ο Vasily Petrenko

Royal Albert Hall, London, Proms 2013

(HD 720p)






































Η Συμφωνία αρ. 9 υπήρξε αρχικά παραγγελία της Φιλαρμονικής Εταιρείας του Λονδίνου προς τον συνθέτη, το 1817, η οποία στη συνέχεια δεν ευοδώθηκε. Δώδεκα χρόνια μετά την ολοκλήρωση της Όγδοης Συμφωνίας, ο Μπετόβεν άρχισε να δουλεύει το νέο του έργο το 1818 και το ολοκλήρωσε το 1824. Έξι χρόνια για τη σύνθεση ενός κολοσσιαίων διαστάσεων έργου δεν ήταν και μεγάλο διάστημα, δεδομένων και των έντονων προβλημάτων κωφότητας που αντιμετώπιζε.

Στο μυαλό του από το 1793 στριφογύριζε η μελοποίηση του ποιήματος του Φρίντριχ Σίλερ «Για τη Χαρά» ή όπως το γνωρίζουμε «Ωδή στη Χαρά». Ήδη είχε κάνει κάποιες απόπειρες, αλλά η σύνθεση της «Ενάτης» του έδωσε την ευκαιρία να επιχειρήσει κάτι μοναδικό μέχρι τότε, να ενσωματώσει φωνητική μουσική σε ένα συμφωνικό έργο.


Στα τρία πρώτα μέρη της Συμφωνίας δεν αντιμετώπισε ιδιαίτερες δυσκολίες, αλλά το τέταρτο που θα περιείχε και το ποίημα του Σίλερ, τον δυσκόλεψε αρκετά. Άλλωστε, το τέταρτο μέρος είναι από μόνο του μία Συμφωνία με τέσσερα διακριτά μέρη που εκτελούνται χωρίς διακοπή.


Ο Μπετόβεν επιθυμούσε η πρεμιέρα της «Ενάτης» να δοθεί στο Βερολίνο και όχι στη Βιένη, όπως τον προέτρεπαν φίλοι και χρηματοδότες, επειδή το έργο ήταν αφιερωμένο στον Πρώσσο βασιλιά Φρειδερίκο-Γουλιέλμο τον 3ο και ο ίδιος δεν συμφωνούσε με το μουσικό κλίμα της πρωτεύουσας των Αψβούργων. Τελικά, πείσθηκε και η πρεμιέρα της «Ενάτης» δόθηκε τη Δευτέρα 7 Μαΐου του 1824 στο κατάμεστο Κερντνερτορτεάτερ της Βιένης.


Η συναυλία περιελάμβανε ακόμη αποσπάσματα από τη "Missa Solemnis" και την εισαγωγή "Die Weihe des Hauses". Εκτός του αρχιμουσικού Μίκαελ Ουμλάουφ, που διηύθυνε τη συναυλία, στη σκηνή βρισκόταν και ο κωφός Μπετόβεν. Η κοινή συνύπαρξη των δύο επί σκηνής είχε αποδειχθεί καταστροφική σε μια γενική πρόβα της όπερας Φιντέλιο πριν από δύο χρόνια. Έτσι, ο Ούμλαουφ είπε στους μουσικούς και τους μονωδούς να αγνοήσουν τις υποδείξεις του Μπετόβεν και να υπακούουν μόνο σ' αυτόν.


Η συναυλία κύλησε ομαλά και το νέο έργο φαίνεται ότι ενθουσίασε το ακροατήριο, που ξέσπασε σε επευφημίες και χειροκροτήματα στο φινάλε. Ο κωφός Μπετόβεν, με γυρισμένη την πλάτη στο κοινό και προσηλωμένος στο έργο, φυσικό ήταν να μην καταλάβει τίποτα. Όταν η κοντράλτο Καρολίν Ούνγκερ τον βοήθησε να στραφεί προς το ακροατήριο και να αντιληφθεί τις αντιδράσεις του, συγκινήθηκε βαθύτατα.


Η παρουσίαση της «Ενάτης» αποδείχτηκε θρίαμβος για τον Μπετόβεν. Δέχθηκε πέντε μπιζαρίσματα, γεγονός που θεωρήθηκε απαράδεκτο έως και απρεπές για ένα κοινό θνητό, καθώς οι ανάλογες τιμές προς τον βασιλιά δεν ξεπερνούσαν τα τρία μπιζαρίσματα. Παρά την αποδοχή του κόσμου, το έργο δέχθηκε χλιαρές έως αρνητικές κριτικές κι έτσι στην επανάληψη της συναυλίας στις 23 Μαΐου, το θέατρο ήταν μισογεμάτο.


Τη σφραγίδα τους στην Ένατη Συμφωνία έχουν βάλει μεγάλοι μαέστροι: Βίλχελμ Φουρτβέγκλερ, Αρτούρο Τοσκανίνι, Όττο Κλέμπερερ, Μπέρναρντ Χάιτνικ, Καρλ Μπεμ, Ραφαέλ Κούμπελικ, Χέρμπερτ Φον Κάραγιαν, Λέοναρντ Μπερνστάιν, Τζον Έλιοτ Γκάρντινερ, Σάιμον Ρατλ, οι οποίοι διηύθυναν σπουδαίες ορχήστρες: Φιλαρμονική Βερολίνου, Φιλαρμονική Βιένης, Συμφωνική Ορχήστρα του NBC, Συμφωνική της Νέας Υόρκης, Συμφωνική της Βαυαρικής Ραδιοφωνίας, Συμφωνική του Κλίβελαντ και Φιλαρμόνια του Λονδίνου.


Η «Ενάτη» του Μπετόβεν είναι ένα από τα γνωστότερα έργα της κλασικής μουσικής. Ένα τμήμα της και συγκεκριμένα η «Ωδή στη Χαρά» στην οργανική διασκευή του Χέρμπερτ Φον Κάραγιαν είναι ο επίσημος ύμνος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.


Κυκλοφορεί ως αστικός μύθος ότι η χωρητικότητα του CD στα 74 λεπτά προσδιορίστηκε από τη διάρκεια της «Ενάτης», που είναι γύρω στα 71 λεπτά. Θρυλείται ότι ήταν μια πρόταση του μαέστρου Χέρμπερτ Φον Κάραγιαν προς τον πρόεδρο και συνιδρυτή της SONY Ακίο Μορίτα για να ακούγεται το έργο χωρίς διακοπή.


Πηγή: sansimera.gr















Η συμφωνική μουσική του Λούντβιχ βαν Μπετόβεν και ιδιαίτερα η Ένατη Συμφωνία του, διαδραματίζει ιδιαίτερο ρόλο στην παγκόσμια πολιτιστική αυτογνωσία και συχνά ταυτίζεται με τους πιο ετερόκλητους εθνικούς και κοινωνικούς στόχους. Σε διάφορες ιστορικές στιγμές η Ένατη Συμφωνία απετέλεσε μέσο εμψύχωσης και ανάτασης, μέσο παρηγοριάς και ελπίδας.

Το 1915 ορίστηκε αυτή η Συμφωνία, ενός Γερμανού συνθέτη, ως ο ύμνος των Συμμαχικών Δυνάμεων του Α' Παγκοσμίου Πολέμου ενάντια στις λεγόμενες «Κεντρικές Δυνάμεις», τη Γερμανία και την Αυστροουγγαρία. Στη συνέχεια, η «Ωδή στη Χαρά» που συμβολίζει την ελευθερία και την αδελφοσύνη των λαών ("Seid umschlungen, Millionen!"), υιοθετήθηκε ως ο ύμνος της Κοινωνίας των Εθνών, προδρόμου του ΟΗΕ. Απ' την άλλη πλευρά, και τα συνέδρια του γερμανικού ναζιστικού κόμματος άρχιζαν με την εκτέλεση αυτού του έργου! Τέλος, η Ένατη Συμφωνία αποτελεί τον «ύμνο» της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όταν αυτή εκπροσωπείται επίσημα σε διεθνείς διοργανώσεις και τελετές.

Η Ένατη συμφωνία αποτελεί όμως σημείο αναφοράς ακόμη και λαών που δεν σχετίζονται με την ευρωπαϊκή μουσική και γενικότερα με την πολιτισμική παράδοση της Ευρώπης, όπως των Ιαπώνων και των Κινέζων. Ιάπωνες αξιωματικοί, αιχμάλωτοι πολέμου, ζήτησαν το 1918 να παιχτεί για ψυχαγωγία τους στο στρατόπεδο Bando που είχαν απομονωθεί, η Ένατη Συμφωνία του Μπετόβεν, η οποία στα ιαπωνικά έχει το ιδιαίτερο όνομα «Νταϊκού» (Μεγάλη Ενάτη). Επίσης στην Ιαπωνία το 1944, φοιτητές που είχαν επιστρατευτεί ζήτησαν να ακούσουν, προτού αναχωρήσουν για το μέτωπο, την Ένατη Συμφωνία για να διατηρήσουν στο μυαλό τους κάτι που τους «θυμίζει την πατρίδα»! Θεωρείται δε παράδοση σ' αυτήν τη χώρα να τραγoυδιέται το χορωδιακό μέρος της Συμφωνίας από τεράστιες χορωδίες πολλών χιλιάδων ατόμων, με αποτέλεσμα ένας εντυπωσιακός αριθμός Ιαπώνων ερασιτεχνών χορωδών να εξασκείται κάθε χρόνο για πολλούς μήνες στη μελέτη και απόδοση αυτού του έργου.

Στην Κίνα, το καθεστώς έχει την επίσημη θέση ότι η Ένατη Συμφωνία εκφράζει τη «νίκη μέσα από την πάλη» του λαού ενάντια στους καταπιεστές του. Έτσι, η εκτέλεση αυτής της συμφωνίας αποτελεί σ' αυτήν τη χώρα αποκορύφωμα πολλών εθνικών και πολιτικών εκδηλώσεων, όπου τραγουδούν την «Ωδή της Χαράς» και πάλι πολυπληθέστατες χορωδίες. Είναι λοιπόν εντυπωσιακό, πώς ένα ευρωπαϊκό μουσικό έργο των αρχών του 19ου αιώνα υιοθετείται από διαφορετικές μεταξύ τους πολιτισμικές παραδόσεις, αξιοποιείται διαχρονικά από τόσο ετερόκλητους κοινωνικούς και πολιτιστικούς φορείς και εντάσσεται στην προσπάθεια για επίτευξη τελείως αντιφατικών στόχων.

Πηγή: 8dimrethartinschool













Δείτε επίσης – Watch also

Ludwig van Beethoven: Symphony No.9 in D minor – Chicago Symphony Orchestra, Riccardo Muti

BEETHOVEN • WIENER PHILHARMONIKER • THIELEMANN (Complete – Full HD 1080p)


Copying Beethoven (2006) – A film by Agnieszka Holland – Ed Harris, Diane Kruger (HD 1080p)


No comments:

Post a Comment