Krzysztof Penderecki

Krzysztof Penderecki
Krzysztof Penderecki (1933-2020) conducting his oratorio "Seven Gates of Jerusalem" at the Winter Palace, St Petersburg, in 2001. Photo by Dmitry Lovetsky

Tuesday, May 31, 2016

Jean Sibelius / Einojuhani Rautavaara: In the Stream of Life – Olle Persson, Gothenburg Symphony Orchestra, David Afkham

Ο βραβευμένος Σουηδός βαρύτονος Olle Persson ερμηνεύει τα 6 τραγούδια για φωνή και πιάνο, έργο 50 του Γιαν Σιμπέλιους, στη μεταγραφή για βαρύτονο και ορχήστρα, από τον σημαντικό Φινλανδό συνθέτη Εϊνογιουχάνι Ραουταβάρα, με τον τίτλο "Stream of Life" («Στη ροή της ζωής»). Τα κομμάτια βασίζονται σε ποιήματα των Γερμανών ποιητών: Arthur Fitger (1840-1909) [i], Emil Rudolf Weiss (1875-1942) [ii], Margarete Susman (1872-1966) [iii], Richard Dehmel (1863-1920) [iv, v], και Anna Ritter (1865-1921) [vi]. Τη Συμφωνική Ορχήστρα του Γκέτεμποργκ διευθύνει ο ανερχόμενος, ιρανο-ινδικής καταγωγής, Γερμανός αρχιμουσικός Ντάβιντ Άφκχαμ. Η συναυλία δόθηκε στο Μέγαρο Μουσικής του Γκέτεμποργκ στις 4 Σεπτεμβρίου 2015.

David Afkham conducts soloist Olle Persson and Gothenburg Symphony in Jean Sibelius's 6 Songs for voice and piano, Op.50, in an orchestration by Einojuhani Rautavaara, entitled "In the Stream of Life". The pieces based on poems of German poets: Arthur Fitger (1840-1909) [i], Emil Rudolf Weiss (1875-1942) [ii], Margarete Susman (1872-1966) [iii], Richard Dehmel (1863-1920) [iv, v], and Anna Ritter (1865-1921) [vi]. Recorded in Gothenburg Concert Hall on September 4, 2015.

Jean Sibelius / Einojuhani Rautavaara: In the Stream of Life (2013)


♪ 6 Songs, Op.50 (1906), by Jean Sibelius (1865-1957)

i. Lenzgesang (Spring Song)
ii. Sehnsucht (Longing)
iii. Im Feld ein Mädchen singt (In the Field a Maid Sings)
iv. Aus banger Brust (From Anxious Heart)
v. Die stille Stadt (The Silent City)
vi. Rosenlied (Song of the Roses)

Orchestration by Einojuhani Rautavaara (b. 1928)

Olle Persson, baritone

Gothenburg Symphony Orchestra
Μουσική διεύθυνση (Conductor): David Afkham

Gothenburg Concert Hall, September 4, 2015 (4 Σεπτεμβρίου 2015)

(HD 720p)

More photos / Περισσότερες φωτογραφίες

See also / Δείτε επίσης

Gothenburg Symphony Orchestra – All the posts

Sunday, May 29, 2016

Mats Larsson Gothe: Ur en anteckningsbok. Magnificat – Anna Larsson, Gothenburg Symphony Orchestra, David Afkham

Παγκόσμια πρεμιέρα του έργου "Ur en anteckningsbok. Magnificat" του σύγχρονου Σουηδού συνθέτη Mats Larsson Gothe. Το έργο βασίζεται σε ένα ποίημα του Σουηδού ποιητή, μεταφραστή και κριτικού Håkan Sandell (γενν. 1962). Ερμηνεύει η σπουδαία Σουηδή κοντράλτο Anna Larsson. Τη Συμφωνική Ορχήστρα του Γκέτεμποργκ διευθύνει ο ανερχόμενος, ιρανο-ινδικής καταγωγής, Γερμανός αρχιμουσικός Ντάβιντ Άφκχαμ. Η συναυλία δόθηκε στο Μέγαρο Μουσικής του Γκέτεμποργκ στις 17 Δεκεμβρίου 2014.

David Afkham conducts soloist Anna Larsson and Gothenburg Symphony in Mats Larsson Gothe's Ur en anteckningsbok. Magnificat, which is a commission from GSO and World Premiered in this performance. The piece is based on a poem by Håkan Sandell. Recorded in Gothenburg Concert Hall on December 17, 2014.

Mats Larsson Gothe (b. 1965)

♪ Ur en anteckningsbok. Magnificat (2012)

Anna Larsson, contralto

Gothenburg Symphony Orchestra

Μουσική διεύθυνση (Conductor): David Afkham

Gothenburg Concert Hall, December 17, 2014 (17 Δεκεμβρίου 2014)

(HD 720p)

Mats Larsson Gothe (Photo by Torbjörn Jakobsson)

Mats Larsson Gothe (b. 1965) has been active full time as a composer since 1995 and has written in most genres, with an emphasis on orchestral music and solo concertos, but also chamber music and not least opera. He had a major breakthrough with his first full-length opera Poet and Prophetess at NorrlandsOperan in 2008, and the prize-winning Blanche and Marie aroused a lot of attention at the premiere in the autumn of 2014, and was also nominated for the 2015 International Opera Awards.

In his solo concertos Larsson Gothe has worked with soloists including Christian Lindberg, Torleif Thedéen and others, as well as the percussion ensemble Kroumata. Another important interpreter of his music is the singer Anna Larsson. Orchestras such as the BBC Symphony Orchestra, the Gothenburg Symphony Orchestra and the Royal Stockholm Philharmonic Orchestra have programmed his music. During the years 2009-2012 Larsson Gothe was composer-in-residence at NorrlandsOperan and likewise with the Västerås Sinfonietta 2014-2015. In April 2016 the Stockholm Concert Hall's "Composer Weekend Festival" was devoted to his music.

Stylistically, Mats Larsson Gothe started off in a Stravinsky tradition from which he has continued to develop. Furthermore, studies in Italy (with Atli Ingólfsson) have lent his music a scintillating quality of Mediterranean vigour. Emotional power of expression is fused with neoclassical features and a strong sense of pulse, which makes the music very intense. In his more recent orchestral music there is a dramaturgical structure which shows his work with opera has influenced these pieces as well.

Mats Larsson Gothe studied at the music teacher training program at the Ingesund College of Music, with trumpet and piano as his main instruments, continuing with composition studies at the Royal College of Music in Stockholm with Sven-David Sandström, Daniel Börtz and Pär Lindgren. He pursued further studies with Kalevi Aho at the Sibelius Academy in Helsinki. He has been awarded a number of prestigious distinctions, including the Little Christ Johnson Prize (2003), the Bo Wallner Prize (2009), Svenska Dagbladet's Opera Prize (2015) and the Swedish Music Publishers' Award (2015). 


Mats Larsson Gothe,  Anna Larsson

More photos / Περισσότερες φωτογραφίες

See also / Δείτε επίσης

Gothenburg Symphony Orchestra – All the posts

Saturday, May 28, 2016

Santtu-Matias Rouvali is the new Chief Conductor of the Gothenburg Symphony Orchestra

Santtu-Matias Rouvali has been appointed Chief Conductor of the Gothenburg Symphony, the National Orchestra of Sweden. Recently hailed by The Guardian as "the latest sit-up-and-listen talent to emerge from the great Finnish conducting tradition", Rouvali will take up his new position at the beginning of the 2017-2018 season. His appointment underlines the special relationship forged between conductor and orchestra since their first concert together in August 2014.

Commenting on the announcement, Santtu-Matias Rouvali said: "I am proud to follow in the footsteps of previous Principal Conductors of the Gothenburg Symphony, Neeme Järvi, Mario Venzago and Gustavo Dudamel among them. I have enjoyed some fantastic concerts with the orchestra and look forward to making music with these wonderful musicians again this autumn. Finland and Sweden both have a rich musical culture, which is why I can't wait to bring the best of both together in Gothenburg and on our international tours".

Sten Cranner, General Manager and Artistic Director of the Gothenburg Symphony, added: "With his organic musicianship and irresistible charisma, Santtu-Matias Rouvali has taken both orchestra and audience by storm. He has clearly shown that he represents something fresh and unique as a conductor. Santtu-Matias brings the best of two worlds: he is deeply rooted in the Gothenburg Symphony's Nordic music tradition and, with his dynamic youthfulness, Rouvali represents something we firmly believe to be the future in the world of classical music. We are confident that he will shape and develop the orchestra with his artistic brilliance and insight".

Rouvali will return to the Gothenburg Symphony for two high-profile concerts in the forthcoming season, conducting Bartók in September, and Prokofiev with the orchestra's Artist-in-Residence Truls Mørk in May. Rouvali's inaugural season as Chief Conductor will include a tour to Scandinavian capitals with pianist Hélène Grimaud.

Santtu-Matias Rouvali is currently Chief Conductor of the Tampere Philharmonic Orchestra and Principal Guest Conductor of the Copenhagen Philharmonic, and regularly guest conducts the Philharmonia Orchestra, Orchestre Philharmonique de Radio France and Finnish Radio Symphony Orchestra. Forthcoming highlights include concerts with the Los Angeles Philharmonic, Deutsches Symphonie-Orchester Berlin and Minnesota Orchestra.

May 25, 2016


Ο μόλις τριανταενός χρόνων Φινλανδός μαέστρος Santtu-Matias Rouvali διορίστηκε πρόσφατα στη θέση του μουσικού διευθυντή της Εθνικής Ορχήστρας της Σουηδίας, η οποία είναι περισσότερο γνωστή ως Συμφωνική Ορχήστρα του Γκέτεμποργκ, για την περίοδο 2017-2018. Σε όσους παρακολουθούν στενότερα την καλλιτεχνική και ιδιαίτερα τη μουσική ζωή όχι μόνο των σκανδιναβικών χωρών αλλά γενικότερα της Ευρώπης, το όνομα του νεαρού αρχιμουσικού είναι αρκετά γνωστό, καθώς ο Santtu-Matias Rouvali θεωρείται αυτή τη στιγμή το μεγαλύτερο ίσως ταλέντο στον κόσμο, στον τομέα της μουσικής διεύθυνσης.

Ο Santtu-Matias Rouvali είναι σήμερα μουσικός διευθυντής της Φιλαρμονικής Ορχήστρας του Τάμπερε, μιας πόλης της νότιας Φινλανδίας, καθώς επίσης και επισκέπτης αρχιμουσικός της ιστορικής Φιλαρμονικής της Κοπεγχάγης, ενώ συχνά καλείται να διευθύνει πολύ γνωστά και σπουδαία μουσικά σύνολα όπως την Ορχήστρα Φιλαρμόνια του Λονδίνου, τη Φιλαρμονική Ορχήστρα της Γαλλικής Ραδιοφωνίας και τη Συμφωνική Ορχήστρα της Φινλανδικής Ραδιοφωνίας. Τα προσεχή του σχέδια περιλαμβάνουν συναυλίες με τη Φιλαρμονική του Λος Άντζελες, την Deutsches Symphonie-Orchester Berlin και την Ορχήστρα της Μινεσότα. 

Σχολιάζοντας την ανακοίνωση του διορισμού του, ο Santtu-Matias Rouvali δήλωσε: «Είμαι περήφανος που ακολουθώ τα χνάρια των προηγούμενων μεγάλων μουσικών διευθυντών της Συμφωνικής Ορχήστρας του Γκέτεμποργκ, όπως των Neeme Järvi, Mario Venzago και Gustavo Dudamel. Έχω απολαύσει μερικές εκπληκτικές συναυλίες με την ορχήστρα αυτή και ανυπομονώ να συνεργαστώ με όλους αυτούς τους υπέροχους μουσικούς. Η Φινλανδία και η Σουηδία έχουν η κάθε χώρα πολύ πλούσιο μουσικό πολιτισμό, κι αυτός είναι ένας ακόμη λόγος για τον οποίον ανυπομονώ να φέρω το καλύτερο και των δύο αυτών μουσικών πολιτισμών στο Γκέτεμποργκ αλλά και στις διεθνείς περιοδείες μας».

Ο Sten Cranner, γενικός και καλλιτεχνικός διευθυντής της Συμφωνικής Ορχήστρας του Γκέτεμποργκ, δήλωσε ότι ο Santtu-Matias Rouvali εκπροσωπεί σήμερα ό,τι πιο φρέσκο και μοναδικό ως μαέστρος, καθώς φέρνει τα πολυτιμότερα δύο κόσμων: τη μουσική σκανδιναβική παράδοση, με την οποία είναι συνδεδεμένη η Συμφωνική Ορχήστρα του Γκέτεμποργκ, και τον δυναμισμό της νεότητάς του. «Πιστεύω ακράδαντα ότι ο Rouvali αντιπροσωπεύει αυτό το οποίο είναι το μέλλον στον κόσμο της κλασικής μουσικής. Είμαι βέβαιος ότι θα διαμορφώσει και θα εξελίξει την Ορχήστρα με τη διορατικότητά του και την καλλιτεχνική λάμψη του».

Τα πρώτα και πολύ ενδιαφέροντα σχέδια του Santtu-Matias Rouvali, περιλαμβάνουν μία περιοδεία στις πρωτεύουσες των σκανδιναβικών χωρών, με την κορυφαία Γαλλίδα πιανίστρια Ελέν Γκριμό.

Video: Santtu-Matias Rouvali is the new Chief Conductor of the Gothenburg Symphony Orchestra

(HD 1080p)

Santtu-Matias Rouvali is Chief Conductor of the Tampere Philharmonic Orchestra and Principal Guest Conductor of the Copenhagen Philharmonic and takes up the position of Chief Conductor of the Gothenburg Symphony from the 2017-2018 season.

With an already very established career Rouvali regularly works with the Philharmonia Orchestra, Royal Stockholm Philharmonic Orchestra, Orchestre Philharmonique de Radio France and the Finnish Radio Symphony Orchestra to name a few. Debuts this season include Bamberger Symphoniker, conducting the orchestra for their Sibelius anniversary celebrations, and the SWR Sinfonieorchester Baden-Baden und Freiburg immediately following a return to the Dresdner Philharmonie. 

Rouvali's recordings include a disc with Ondine featuring Hakola and Hosokawa Guitar Concertos with Timo Korhonen and Oulu Symphony Orchestra and his latest release, of Nielsen and Sibelius' Violin Concertos with Tampere Philharmonic Orchestra and Baiba Skride, was released in summer 2015 on ORFEO. When reviewing the latter disc for The Guardian, Kate Molleson wrote that Rouvali "is the latest sit-up-and-listen talent to emerge from the great Finnish conducting tradition".

As an opera conductor, Rouvali has performed Bizet's "Carmen" and Mozart's "Die Zauberflöte" with West Coast Kokkola Opera, and conducted Verdi's "La Forza del Destino" with Tampere Opera this season.


First publication: May 28, 2016 | Last update: November 3, 2016

See also

Santtu-Matias Rouvali – All the posts

Gothenburg Symphony Orchestra – All the posts

Friday, May 27, 2016

MusicArte: Λίγο ακόμη... Μότσαρτ, παρακαλώ! – Tα παιδιά γνωρίζουν τον Μότσαρτ – Ianos, 04/06/2016

Στόχος του προγράμματος της εκπαιδευτικής μουσικής ομάδας musicArte στον Iano, ήταν να γνωρίσουν τα παιδιά τον Μότσαρτ και ν' αγαπήσουν τη μουσική του. Μέσα από ομαδικά παιχνίδια και κοινές μουσικές εμπειρίες που βίωσαν, ήρθαν σε επαφή με το έργο του δημοφιλούς συνθέτη και ταυτόχρονα απέκτησαν μιαν εμπειρία για το πως «άλλαξε» η μουσική από τον Μότσαρτ ως τις μέρες μας.

Αγαπητοί φίλοι της musicArte,

Μια φορά κι έναν... Οκτώβριο, τον περασμένο, με τους μικρούς μας φίλους στον Iano είχαμε μιαν αποστολή: να ταξιδέψουμε στον «μαγικό» κόσμο της μουσικής του Μότσαρτ! Οι ήχοι, οι εικόνες, οι λέξεις, οι σκέψεις έγιναν γνώση, αγάπη και επικοινωνία με τη μουσική του! Κάθε ταξίδι έχει μια αρχή, μια πορεία κι ένα... τέλος! Στις 4 Ιουνίου, αποχαιρετάμε τον κόσμο του Μότσαρτ, με μουσική, χορό, τραγούδι, «πλούσιοι» από το ταξίδι που μας χάρισε κι έτοιμοι για το επόμενο...


Είσοδος ελεύθερη

Σάββατο 4 Ιουνίου 2016, 13:00

Ianos, Σταδίου 24, Αθήνα

Πληροφορίες: κα Κατερίνα Παπαδάκου

 211 800 1160, 6987300 329

Thursday, May 26, 2016

Benjamin Britten & Samuel Barber: Piano Concertos – Elizabeth Joy Roe, London Symphony Orchestra, Emil Tabakov (Audio video & Download 96kHz/24bit)

Η κορεατικής καταγωγής, Αμερικανίδα πιανίστρια Elizabeth Joy Roe ερμηνεύει τα Κοντσέρτα για πιάνο, έργο 13 του Μπέντζαμιν Μπρίτεν και έργο 38 του Σάμιουελ Μπάρμπερ, καθώς επίσης και δύο Νυχτερινά: το «Νυχτερινό για πιάνο (Φόρος τιμής στον John Field)», έργο 33 του Σάμιουελ Μπάρμπερ, και το «Νυχτερινό κομμάτι» του Μπέντζαμιν Μπρίτεν. Τη Συμφωνική Ορχήστρα του Λονδίνου διευθύνει ο διακεκριμένος Βούλγαρος μαέστρος και συνθέτης Emil Tabakov. Η ηχογράφηση έγινε στο Cadogan Hall του Λονδίνου, μεταξύ 20 και 22 Σεπτεμβρίου του 2013 και κυκλοφόρησε σε ψηφιακό δίσκο από τη βρετανική εταιρεία Decca το 2014.

Το Κοντσέρτο για πιάνο, έργο 13 του Μπέντζαμιν Μπρίτεν, είναι το μοναδικό κοντσέρτο για πιάνο που έγραψε ο σπουδαίος Άγγλος συνθέτης.

Το έργο γράφτηκε το 1938 και αναθεωρήθηκε το 1945, συμπεριλαμβανομένης της αντικατάστασης του τρίτου μέρους. Το Κοντσέρτο, το οποίο είναι αφιερωμένο στον συνθέτη Lennox Berkeley (1903-1989), έκανε πρεμιέρα, με τον Μπρίτεν στο πιάνο, σε προμενάντ συναυλία* το 1938. Καθώς απαιτεί μεγάλη δεξιοτεχνία από τον πιανίστα, το έργο έχει γίνει ιδιαίτερα γνωστό τα τελευταία χρόνια.

Η αναθεωρημένη έκδοση του Κοντσέρτου παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο Μουσικό Φεστιβάλ του Cheltenham στις 2 Ιουλίου 1946.

* Promenade Concert: συναυλία στους κήπους αναψυχής του Λονδίνου, όπου το κοινό μπορούσε να περπατάει ενώ άκουγε τη μουσική. Σήμερα ο όρος αναφέρεται στα BBC Proms. (Γαλλικά, se promener = περπατώντας.)

Ο Σάμιουελ Μπάρμπερ συνέθεσε το Κοντσέρτο για πιάνο, έργο 38, κατά τα έτη 1960 και 1962, μετά από παραγγελία του μουσικού εκδοτικού οίκου G. Schirmer, για την επέτειο των 100 χρόνων από την ίδρυσή του.

Για το έργο του αυτό, στον συνθέτη απονεμήθηκε, το 1963, το Βραβείο Πούλιτζερ, και ένα χρόνο αργότερα το Βραβείο του Κύκλου Κριτικών Μουσικής. Η πρεμιέρα του έργου έγινε στο Κέντρο Λίνκολν, στη νεόκτιστη Αίθουσα της Φιλαρμονικής (σημερινή ονομασία: David Geffen Hall), με σολίστ έναν αγαπημένο πιανίστα του Μπάρμπερ, τον John Browning, και τη Συμφωνική Ορχήστρα της Βοστόνης υπό τη διεύθυνση του μεγάλου Αυστριακο-αμερικανού μαέστρου Erich Leinsdorf. Το Κοντσέρτο για πιάνο, έργο 38, είναι το τελευταίο αριστούργημα του Σάμιουελ Μπάρμπερ, ενός από τους πιο τιμημένους κατά τη διάρκεια της ζωής του και γνωστούς Αμερικανούς συνθέτες, τόσο στη χώρα του όσο και στο εξωτερικό.

Benjamin Britten's Piano Concerto, Op.13, is the composer's sole piano concerto. The piece was written in 1938 and then revised in 1945, including the replacement of the third movement. This was Britten's first work for piano and orchestra, which he premiered as soloist at a Promenade Concert in 1938. Dedicated to the composer Lennox Berkeley, the concerto is a "bravura" work that has gained more international attention in recent years. Britten described the piece as "simple and in direct form".

The revised version premiered at the Cheltenham Festival on July 2, 1946. The London premiere was performed soon after at the Proms in Royal Albert Hall with Noel Mewton-Wood as the soloist performing with the London Symphony Orchestra conducted by Basil Cameron.

The most well-known and widely considered definitive recording of the concerto is with the English Chamber Orchestra featuring Sviatoslav Richter as the soloist with Britten conducting, from a 1970 performance at the Snape Maltings, Aldeburgh, near Britten's own home.

The work is scored for 2 flutes (both doubling piccolo), 2 oboes (II doubling English horn), 2 clarinets, 2 bassoons, 4 horns, 2 trumpets, 3 trombones, 1 tuba, timpani, glockenspiel, cymbals, whip, bass drum, snare drum, tambourine, tenor drum, harp, and strings.


Samuel Barber's Piano Concerto (1960-1962) served as the composer's final masterpiece, and arguably the zenith of his professional life. For its composition he received his second Pulitzer Prize (1963) and, one year later, the Music Critics' Circle Award; during this period, Barber was among the most honored and respected living American composers, both at home and abroad.

The concerto was commissioned in 1959 by G. Schirmer, Inc. – Barber's publisher for most of his career – in honor of the company's upcoming 100th anniversary. The work was to be among the first performed at Lincoln Center's new Philharmonic Hall, which was under construction at the time; John Browning, Barber's favorite pianist at the time, would be the soloist with the Boston Symphony Orchestra under the direction of Erich Leinsdorf.

The concerto is notable as an instance of the composer's self-borrowing; for the work's second movement, he orchestrated and elaborated upon the Elegy for Flute and Piano (1959). This movement, as well as the concerto's first, was complete by 1960, but the last movement was not completed until two weeks prior to the premiere, on September 24, 1962. Work was partly delayed by Barber's lengthy depression following the death of his sister; also, in the spring of 1962, Barber became the first American composer to attend the Congress of Soviet Composers.

As he had done in previous compositions intended for a soloist, Barber worked closely with Browning to shape the work around his style and technical skills -- apparently listening to three days worth of the pianist's repertoire in the process (similar partnerships were formed during the composition of the Cello Concerto (1945), with Raya Garbousova, and the Piano Sonata (1949), with Vladimir Horowitz).

The resulting masterwork incorporates Barber's natural affinity for flowing melody and rather traditional compositional demeanor into an imposing structure. Eschewing any need for an orchestral introduction, the first movement ends with a declamatory recitative for the soloist -- substantial enough to accommodate three distinct themes – that gradually gives way to a more lyrical strain in the full orchestra. Over the course of the movement, which is roughly in sonata form, these two elements – declamation and impassioned lyricism – are ever more intricately entwined.

The previously mentioned second movement is considerably calmer in mood, very much like a song; true to its origins, it features the solo flute as a main protagonist, while the piano occasionally assumes an accompanimental role. The finale, much more rhythmic and active, seizes obsessively on an ostinato figure in the piano that, within the movement's persistent 5/8 meter, takes on a sinuous, ambiguous quality.

Source: Chris Boyes (

Barber wrote his Nocturne in 1959. The piece is subtitled "Homage to John Field". It is a five-minute work, much in the mold of Chopin's. An arpeggiated accompaniment provides the harmonic background for a chromatic, ornamented melody that unequivocally sounds like 20th century. In the first half, the intensity builds up gradually until a climax is reached. A brief pause, and the music begins again in similar fashion, only that this time instead of building up intensity, it fades into nothingness.

Source: Hector Bellman (

The Night Piece was composed in 1963 as a test piece for the first Leeds Piano Competition which was won by the seventeen-year-old pupil of Fanny Waterman, Michael Roll. The idea behind this composition was to put musicianship rather than mere virtuosity to the test. It is a quiet ternary design in B flat – very challenging in touch, legato melody and subtle use of pedal. The same gently falling motif of "Sailing" forms a secondary theme here and the prevailing flow is broken by a cadenza of bird-song before the coda. The piece has been compared to the night musics of Bartók – a composer not without influence on Britten. But Britten's own special feeling for night created a world of its own, and here is a miniature pendant to the preoccupations of the Serenade, the Nocturne and A Midsummer Night's Dream. While we may regret that the projected piano piece for Sviatoslav Richter never materialized, here is a characteristic envoi.

Source: Eric Roseberry (

Benjamin Britten (1913-1976)

♪ Piano Concerto, Op.13 (Revised Version 1945)

i. Toccata. Allegro molto e con brio
ii. Waltz. Allegretto
iii. Impromptu. Andante lento
iv. March. Allegro moderato sempre alla marcia

Samuel Barber (1910-1981)

♪ Piano Concerto, Op.38 (1960-1962)

i. Allegro appassionato
ii. Canzone. Moderato
iii. Allegro molto

Samuel Barber

♪ Nocturne for Piano (Homage to John Field), Op.33 (1959)

Benjamin Britten

♪ Night Piece (Notturno) (1963)

Elizabeth Joy Roe, piano

London Symphony Orchestra
Μουσική διεύθυνση (Conductor): Emil Tabakov

Recorded at the Cadogan Hall, London, September 20-22, 2013

Decca 2014

(HD 1080p – Audio video)

Κατεβάστε το CD χρησιμοποιώντας torrent | Download the CD using torrent

(96kHz/24bit), Μέγεθος / Size: 1.1 GB
Torrent link

Για τη μετατροπή των αρχείων FLAC σε WAV (προτείνεται), Apple Lossless, M4A, AAC, WMA, MP3, χρησιμοποιείστε το Free Studio / Free Audio Converter ή το xrecode II ή κάποιο άλλο πρόγραμμα.

For converting FLAC files to WAV (recommended), Apple Lossless, M4A, AAC, WMA, MP3, use the Free Studio / Free Audio Converter or xrecode II or another program.

Elizabeth Joy Roe is a concert pianist, educator, and arts advocate. She was born in Illinois to parents of Korean descent.

Hailed "brilliant" (The New York Times) and "an artist to be taken seriously" (The Chicago Tribune), pianist Elizabeth Joy Roe was named one of Symphony Magazine's "Six on the Rise: Young Artists to Watch". The recipient of the prestigious William Petschek Piano Debut Recital Award, she has appeared as recitalist, orchestral soloist, and collaborative musician at major venues worldwide, including Carnegie Hall, Lincoln Center, the Kennedy Center, the Seoul Arts Center, Shanghai Oriental Art Center, Beijing's National Centre for the Performing Arts, Singapore's Esplanade, Salle Cortot, Teatro Argentino, the Ravinia Festival, the Grand Teton Music Festival, the Banff Centre, and the Festspiele Mecklenburg-Vorpommern.

Earlier this year, Elizabeth made her debut as a recording artist for Decca Classics with a critically acclaimed release of the Britten & Barber Piano Concertos with the London Symphony Orchestra. Additional career highlights include broadcasts on NPR, PBS, the BBC, and KBS; a solo recording, Images Poetiques (Universal Classics/DG); a Visiting Artist faculty appointment at Smith College; a residency with Trio Ariadne at Sonoma State University's Green Music Center; a new role as artistic curator for the Joye in Aiken Festival in South Carolina; the PBS broadcast of "Jazz & the Philharmonic" (in which she performed alongside jazz legends Bobby McFerrin, Chick Corea, and more); the Carnegie Hall premiere of Olivier Messiaen's Visions de l'Amen for the composer's centennial celebration, hosted by Pierre Boulez; performance presentations for the United Nations and at various international leadership symposia, including the EG Conference, Chicago Ideas Week, and La Ciudad de las Ideas; an artistic residency sponsored by the U.S. Embassy in Argentina; and the McGraw-Hill Companies' Robert Sherman Award for Music Education and Community Outreach.

An avid chamber musician, Elizabeth has performed with an array of prominent artists, including violinist Daniel Hope, violist Richard O'Neill, jazz pianist Shelly Berg, and the Parker Quartet; she is also a member of Decoda, Carnegie Hall's first ever Affiliate Ensemble, as well the groundbreaking Anderson & Roe Piano Duo, whose concerts, Billboard chart-topping albums, Emmy-nominated music videos (viewed by millions), compositions, and social media presence have captivated audiences around the globe.

A Chicago native, Elizabeth was 13 years old when she won the grand prize at the IBLA International Piano Competition in Italy. Throughout her career she has received honors from the National Foundation for Advancement in the Arts, the Music for Youth Foundation, the National Association for Professional Asian Women, and the Samsung Foundation of Culture. She earned her bachelor's and master's degrees from The Juilliard School as a full scholarship student of Yoheved Kaplinsky, graduating with Scholastic Distinction for her thesis on representations of music in the fiction of Thomas Mann, Marcel Proust, and E.M. Forster. She was subsequently an inaugural fellow of Carnegie Hall's postgraduate professional program, The Academy. A Soros Fellow, Steinway Artist, and National YoungArts Foundation alumna, Elizabeth's mission is to connect with others through the inspiration, joy and essential humanity of music.


Elizabeth Joy Roe opens the disc with a blistering tempo for the first movement of Benjamin Britten's Piano Concerto (1938/1945). She can certainly play, and what's more she is given an integrated balance, first among equals with the LSO in a spacious and reverberant acoustic – a surprise then to read that the venue is Cadogan Hall, here bolstered if without compromising details and dynamics, yet the bass is a tad heavy (boosted?). It's all very vivid, as is the performance, save that the recorded perspective is manipulated somewhat, thus there are inconsistencies – and the side drum is all but inaudible between 6'35 and 6'56 – after which Roe gives a likeably capricious account of the cadenza, not least the ominous suggestion of conflict (World War Two just around the corner at the time of composition); she likes the sustaining pedal, mind!

In the middle movements, a "Waltz" and an "Impromptu" (the latter replacing the then existing movement), a vein of fantasy is welcome, opening up possibilities for the music's potential. The beginning of the "Impromptu" is particularly poised and sensitive and its later fantastical outpourings are well brought out. The final "March" is given with determination and also fully registers the shadows – the composer's warnings – although the trumpets might have welcomed another go at what is now for posterity a dicey note at 6'47.

Samuel Barber's Piano Concerto (1962) opens in combative terms, the soloist's music challenging if emotionally fervent, something continued by the orchestra. It’s a malleable piece, though, often beguiling and lyrical, quite wonderful in fact in its energy and poetry and is well served here. Yet, in the Britten, Roe must yield to Sviatoslav Richter's recording with the composer (also Decca) and, in the Barber, to original soloist John Browning's two versions, first with George Szell and then with Leonard Slatkin.

There is though much to admire in the way that Roe approaches the Barber – full of power and crusade and with no shortage of subtlety, the LSO and Emil Tabakov inside the music’s dark passions, and there are some graceful wind solos in the quite-lovely if melancholic slow movement; Barber did sad sentiment so well. The finale is driven and rhythmically angular with some intriguing strangeness along the way. Well done to Elizabeth Joy Roe for championing the piece; she should win it many friends. But in both Concertos I did tire of the upholstered reproduction.

Of the solo pieces, the piano a little thick-sounding (maybe too much pedal, again), Barber's Nocturne is an expansive meditation that grows in emotionalism, while Britten's Night Piece (written as a "test" for the 1963 Leeds International Pianoforte Competition) is rather breathtaking and, surprisingly, reminds of Chopin. It invites many listens.

Source: Colin Anderson (

Δείτε επίσης – See also

John Field: Complete Nocturnes – Elizabeth Joy Roe (Audio video)

Vanessa Benelli Mosell: [R]evolution – Karlheinz Stockhausen, Karol Beffa, Igor Stravinsky (Audio video & Download 96kHz/24bit)

Conrad Tao: Voyages – Meredith Monk, Sergei Rachmaninov, Maurice Ravel, Conrad Tao (Download)

Lucas Debargue plays Scarlatti, Chopin, Liszt, Ravel, Grieg & Schubert (Download)

Dmitri Shostakovich: Cello Concerto No.1 in E flat major & Symphony No.1 in F minor | Benjamin Britten: Sinfonietta, Op.1 – Mahler Chamber Orchestra, Steven Isserlis, Teodor Currentzis (HD 1080p)

Robert Schumann: Dichterliebe – Peter Pears, Benjamin Britten (Audio video)

Tuesday, May 24, 2016

Ludwig van Beethoven: Sonata for violin & piano No.9 "Kreutzer" – Patricia Kopatchinskaja, Fazıl Say (HD 1080p)

Turkish virtuoso pianist and composer Fazıl Say and Moldovan-Austrian violinist Patricia Kopatchinskaja interpret the Sonata for violin & piano No.9 "Kreutzer", Op.47, by Ludwig van Beethoven. Recorded at Izmir, Ahmed Adnan Saygun Sanat Merkezi (AASKM), on December 30, 2011.

Although the "Kreutzer" Sonata, Op.47, is dedicated to Rodolphe Kreutzer, the original dedication was to George P. Bridgetower (1778-1860), for whom the piece was written. Bridgetower, an African-Polish violinist who lived in London, toured Europe in 1802 and 1803. Upon his arrival in Vienna he was introduced by Prince Lichnowsky to Beethoven, who set about fashioning two movements to precede a finale he had originally intended for the Op.30/1 sonata. Because the date for Bridgetower's concert had been set, Beethoven had to work quickly to complete the virtuosic piece before its first performance by Bridgetower and the composer on May 24, 1803.

Rodolphe Kreutzer (1766-1831) was a French violinist of great renown whom Beethoven met in Vienna in 1798. Beethoven's decision to dedicate the sonata to Kreutzer instead of Bridgetower was probably related to his intended move to Paris and a wish to ingratiate himself with French musical luminaries. (Beethoven was also considering "Bonaparte" as a title for his Third Symphony.) Legend has it that Beethoven changed the dedication because he and Bridgetower quarreled over a woman. Kreutzer most likely never knew of the dedication, and it is almost certain that he never played the piece.

The "Kreutzer" Sonata was published in 1805 by Simrock in Bonn and Birchall in London. Beethoven described the piece as "written in a very concertante style, like that of a concerto", explaining the internal conflict generally associated with his larger works. Furthermore, the piano writing is much more powerful than in preceding works, anticipating the piano sonatas Opp. 53 and 54.

Beethoven's "new path" is everywhere evident in the first movement of the "Kreutzer" Sonata. The only slow introduction Beethoven ever wrote for a violin sonata is actually the only portion of the movement in A major, which gives way to A minor at the beginning of the Presto sonata-form section. Although thematic material is very abundant, Beethoven focuses on one theme from the closing group throughout the development, which spirals progressively deeper into flat-key territory, realizing the implications of B flat major's brief appearance early in the exposition. Development of the first theme does not occur until the lengthy, weighty coda, which is much more symphonic than chamber-style in conception. The vast dimensions and free formal treatment of Beethoven's great middle-period works are not far away.

More lighthearted than the preceding movement, the central Andante, in F major, is a set of variations. The third of the four variations is in the tonic minor. In each variation, Beethoven stretches the melodic aspect of the theme nearly beyond recognition while maintaining the harmonic progression and pattern of repetition of the original.

A tarantella rhythm and 6/8 time contribute to the finale's atmosphere of interminable forward motion, which is enhanced by the introduction of the first theme in a fugal treatment, The sonata-form movement features a second theme on the dominant and in 2/4, which shifts immediately back to 6/8 for the closing material. Because it was originally intended for the Sonata in A major, Op.30/1, the finale was extant months before Beethoven composed the first two movements. The prominence of F major in the development section of the finale may have prompted Beethoven to compose the Andante in that key, as well as to touch on flat keys in the first movement. In Tolstoy's novella The Kreutzer Sonata, the work symbolizes the ultimate in the powerful sensuous appeal of music.

Source: John Palmer (

Τη Σονάτα για βιολί αρ. 9, έργο 47, του Λούντβιχ βαν Μπετόβεν, ερμηνεύουν η Μολδαβο-αυστριακή βιολονίστρια Patricia Kopatchinskaja και ο Τούρκος πιανίστας και συνθέτης Φαζέλ Σάι. Η συναυλία δόθηκε στη Σμύρνη, στο Πολιτιστικό Κέντρο Ahmed Adnan Saygun, στις 30 Δεκεμβρίου 2011.

Ο Λούντβιχ βαν Μπετόβεν ολοκλήρωσε τη σύνθεση της Σονάτας για βιολί αρ. 9 το 1803, με αφιέρωση στο φίλο του, Τζορτζ Μπριτζτάουερ (1778-1860), έναν σπουδαίο βιολονίστα με πολωνικές και αφρικανικές ρίζες, που ζούσε στο Λονδίνο.

Η πρεμιέρα του έργου δόθηκε στις 24 Μαΐου 1803 στο θέατρο Αουγκάρτεν της Βιένης, σε μια ασυνήθιστη ώρα για συναυλία. Ήταν 8 το πρωί, όταν ο Μπριτζτάουερ ερμήνευσε το έργο, παρουσία του Μπετόβεν. Αμέσως μετά, οι δύο άνδρες πήγαν στο κοντινότερο καπηλειό, όπου μέθυσαν άγρια. Ο Μπριτζτάουερ πρόσβαλε μία γνωστή του Μπετόβεν και αυτός οργισμένος απέσυρε την αφιέρωση.

Αργότερα, ο Μπετόβεν αφιέρωσε το έργο στον διακεκριμένο Γαλλογερμανό βιολονίστα και συνθέτη Ροντόλφ Κρόιτσερ (1766-1831), ο οποίος ποτέ δεν το ερμήνευσε, επειδή το θεωρούσε «εξοργιστικά ακατανόητο». Οι δύο άνδρες είχαν συναντηθεί μόνο μια φορά και ο Κρόιτσερ δεν εκτιμούσε ιδιαίτερα το έργο του Μπετόβεν. Πάντως, η σύνθεση αυτή του Μπετόβεν έμεινε στην ιστορία ως Σονάτα του Κρόιτσερ και με αυτή την ονομασία είναι γνωστή σήμερα.

Η Σονάτα για βιολί αρ. 9 είναι ένα απαιτητικό έργο για τον σολίστα, με μεγάλη διάρκεια για σονάτα, που φθάνει περίπου τα 43 λεπτά. Το έργο ενέπνευσε τον σπουδαίο Ρώσο συγγραφέα Λέοντα Τολστόι στη νουβέλα του «Η Σονάτα του Κρόιτσερ».


Ludwig van Beethoven (1770-1827)

♪ Sonata for violin & piano No.9 "Kreutzer", Op.47 (1802-1803)

i. Adagio sostenuto – Presto
ii. Andante con variazioni
iii. Finale. Presto

Patricia Kopatchinskaja, violin
Fazıl Say, piano

Izmir, Ahmed Adnan Saygun Sanat Merkezi (AASKM), December 30, 2011 (30 Δεκεμβρίου 2011)

(HD 1080p)

First publication: May 24, 2016 – Last update: May 18, 2017

More photos

See also

George Gershwin: Rhapsody in Blue & Summertime – Fazıl Say, Junge Norddeutsche Philharmonie, Alexander Shelley (HD 1080p)

Wolfgang Amadeus Mozart: Piano Concerto No.21 in C major – Fazıl Say, hr-Sinfonieorchester, Peter Oundjian (HD 1080p)

Ludwig van Beethoven: Romances for Violin and Orchestra No.1 in G major & No.2 in F major – Renaud Capuçon, Gewandhausorchester, Kurt Masur (HD 1080p)

Friday, May 20, 2016

Dmitri Shostakovich: Symphony No.5 in D minor – BBC Symphony Orchestra, Edward Gardner

We have learned much about Shostakovich since his death in 1975, from reminiscences of friends, from letters and documents, from his now discredited autobiography Testimony, and from our deeper knowledge of life in the Soviet Union. The one thing that comes through clearly is that for any artist under Stalin’s regime the most prized skill was that of dissembling. For Shostakovich, who was inordinately shy and who hated appearing in public, it became second nature to keep his thoughts to himself, to play his cards with the utmost circumspection, to lie when necessary, and to choose his friends with care. A composer in such circumstances has the blessing of his own music, for who can say what his music is about? Like Beethoven, Shostakovich could string his audience along, letting them believe one message and then (perhaps) delivering a different one. Or perhaps the same one?

The Fifth Symphony was composed at a critical juncture in Shostakovich's career, since for the first time (and not the last) he had to confront the peril of Stalin's displeasure. This was aroused by his opera Lady Macbeth of Mtsensk, whose expressionistic intensity and brutal narrative offended the Great Leader. In January 1936 Pravda devoted a ferocious column to condemning the opera. In Stalin's world such criticism was life-threatening, not merely career-threatening, which would explain why Shostakovich withheld the exploratory Fourth Symphony he was then working on, and composed instead the Fifth.

The Fifth Symphony, first performed in November 1937, was received with huge enthusiasm and relief since it possessed all the qualities needed to rehabilitate the composer: a simple and direct musical language, extended well-shaped melodies, and above all a positive fanfare at the end, erasing all shadows and doubts. At the same time it has a seriousness and complexity that lifts it well above the level of bland self-abasement which might have been his response.

Shostakovich publicly described the new work as "a Soviet artist's reply to just criticism". Privately he said (or is said to have said) that the finale is a satirical picture of the dictator, deliberately hollow but dressed up as exuberant adulation. It was well within Shostakovich's power to present a double message in this way, and is well beyond our means to establish whether the messages are true or false. The listener must read into this music whatever meaning he may find there; its strength and depth will allow us to revise our impressions at every hearing.

The shadows of both Beethoven and Mahler hang over the first two movements, the first movement displaying great ingenuity in the control of tempo and the second couched in a folksy idiom. The third movement is notable for the fine quality of the string writing and its intensity of expression. In contrast the finale gives the brass and percussion a chance to flex their muscles and hammer home the message of... what? Triumph in the major key, perhaps; pride in a populist regime, perhaps; the mask of jollity concealing the agony beneath, perhaps. The language of music remains forever inscrutable.

Source: Hugh Macdonald (

Dmitri Shostakovich (1906-1975)

♪ Symphony No.5 in D minor, Op. 47 (1937)

i. Moderato

ii. Allegretto (Scherzo)
iii. Largo
iv. Allegro non troppo

BBC Symphony Orchestra

Conductor: Edward Gardner

Royal Albert Hall, London, Proms, August 17, 2010

(HD 720p)

Τη Συμφωνία αρ. 5 σε Ρε ελάσσονα, έργο 47 του Ντμίτρι Σοστακόβιτς, ερμηνεύει η Συμφωνική Ορχήστρα του BBC υπό τη διεύθυνση του διακεκριμένου Άγγλου αρχιμουσικού Edward Gardner. Η συναυλία δόθηκε στο Λονδίνο, στην ιστορική αίθουσα Ρόιαλ Άλμπερτ Χολ στις 17 Αυγούστου 2010.

Το 1936 ο Ντμίτρι Σοστακόβιτς περιήλθε σε δυσμένεια από το σταλινικό καθεστώς, αντιμετωπίζοντας την κατηγορία του «φορμαλισμού» για τις νεωτεριστικές τάσεις που ακολουθούσε στη μουσική του· αμέσως, οι παραστάσεις της επιτυχημένης όπεράς του «Λαίδη Μάκβεθ του Μτσενσκ» διεκόπησαν, ενώ στα τέλη του ίδιου έτους ο συνθέτης έλαβε την απόφαση να αποσύρει τη «στρυφνή και αινιγματική» Τέταρτη Συμφωνία του, λίγο πριν από την πρώτη της παρουσίαση. Από τον Απρίλιο του 1937, εντούτοις, άρχισε να εργάζεται συστηματικά πάνω στην επόμενη συμφωνία του, την οποία και ολοκλήρωσε εγκαίρως τον Οκτώβριο, προκειμένου αυτή να παρουσιαστεί σε πανηγυρική συναυλία για την 20ή επέτειο της Οκτωβριανής Επανάσταση, που δόθηκε στο Λένινγκραντ την 21η Νοεμβρίου του ίδιου έτους, υπό την διεύθυνση του – ανερχόμενου τότε αρχιμουσικού – Εβγκένι Μραβίνσκι. Το κοινό υποδέχτηκε αυτήν την Πέμπτη Συμφωνία με τόσο ενθουσιασμό, που λέγεται ότι τα ξέφρενα χειροκροτήματα διήρκεσαν περίπου όσο και το ίδιο το έργο! Επρόκειτο για τον απόλυτο θρίαμβο, ο οποίος λειτούργησε και ως «εξιλέωση» του στιγματισμένου συνθέτη, αφού οι κριτικοί διέκριναν στο νέο αυτό έργο μια στροφή προς την αιτούμενη απλότητα και αισιοδοξία του «σοσιαλιστικού ρεαλισμού», ενώ και ο ίδιος ο Σοστακόβιτς φερόταν να το χαρακτηρίζει ως τη «δημιουργική απάντηση ενός σοβιετικού καλλιτέχνη στη δίκαιη κριτική». Σε κάθε περίπτωση, γεγονός παραμένει ότι η Πέμπτη Συμφωνία γνώρισε πάμπολλες επανεκτελέσεις και τεράστια απήχηση στη Σοβιετική Ένωση μέσα σε μία μόλις καλλιτεχνική περίοδο, από τα τέλη της δεκαετίας του 1930 άρχισε να γίνεται γνωστή και στο εξωτερικό, και έτσι κατέστη γρήγορα ένα από τα αντιπροσωπευτικότερα έργα του Σοστακόβιτς αλλά και ένα από τα δημοφιλέστερα στο διεθνές συναυλιακό ρεπερτόριο.

Το εναρκτήριο Moderato ανοίγει με δραματικές χειρονομίες υπό μορφή κανόνος στα έγχορδα, οι οποίες από κοινού με μια πνιγηρά ελεγειακή μελωδία στη Ρε ελάσσονα συνδιαμορφώνουν την κύρια θεματική ομάδα, στην εξέλιξη της οποίας τα δύο αυτά στοιχεία επανέρχονται διαδοχικά αλλά και σε αντιστικτικό συνδυασμό μεταξύ τους, καθώς εξυφαίνονται περαιτέρω. Το πλάγιο θέμα, τουναντίον, κάνει την εμφάνισή του στη Μι ύφεση ελάσσονα, όντας μάλλον ψυχρό και στατικό, παρά τα μεγάλα άλματα της μελωδικής του γραμμής, ενώ η έκθεση ολοκληρώνεται με μιαν ήσυχη και λιτή καταληκτική ιδέα που θυμίζει αντίστοιχα σημεία στο συμφωνικό έργο του Άντον Μπρούκνερ. Η ακόλουθη επεξεργασία ξεκινά επίσης την μακρά πορεία της με ήπιες υπομνήσεις του πλαγίου και του καταληκτικού θεματικού υλικού, όμως σύντομα η ατμόσφαιρα μεταβάλλεται απότομα και γίνεται ιδιαίτερα ζοφερή και απειλητική, καθώς το μελωδικό σκέλος του κύριου θέματος αρχίζει να αναπτύσσεται υπό την έμμονη συνοδεία της βασικής ρυθμικής φιγούρας της κατακλείδας. Η εξέλιξη αυτή καθίσταται εφιαλτική με την πάροδο του χρόνου, παραπέμποντας – εμμέσως πλην σαφώς – στην εποχή της «Μεγάλης τρομοκρατίας» που είχε ήδη ξεκινήσει στη Σοβιετική Ένωση του Ιωσήφ Στάλιν: πλάγιο και κύριο θεματικό υλικό συνδυάζονται πλέον με δαιμονιώδη εκφραστική δύναμη, η ένταση συνεχώς αυξάνει και από ένα σημείο και έπειτα τα σημαντικότερα μοτίβα της εκθέσεως προσαρμόζονται στον αυταρχικό και άτεγκτο ρυθμό ενός στρατιωτικού εμβατηρίου! Η τελική φάση ανάπτυξης, εξάλλου, παρακολουθεί την εναρκτήρια χειρονομία να εξυφαίνεται αντιστικτικά με υπέρτατη τραγικότητα στα έγχορδα και στα ξύλινα πνευστά, ενόσω τα χάλκινα προσδίδουν στην ηχητική αυτή κλιμάκωση χαοτικές εκφάνσεις με τις εναγώνιες αναφορές τους στο πλάγιο θέμα. Ως επιστέγασμα της δραματικής αυτής διαδικασίας εμφανίζεται τελικά η συνοπτική επανέκθεση του κύριου θεματικού υλικού, με την άλλοτε ελεγειακή μελωδία του να ξεδιπλώνεται τώρα με απόγνωση σε ταυτοφωνία, σαν σπαρακτικός ολοφυρμός πάνω από ένα κενό που συμπληρώνεται μονάχα από περιοδικά βάναυσα ξεσπάσματα ολόκληρης της ορχήστρας. Γρήγορα όμως, το πλάγιο θέμα έρχεται να προσφέρει μιαν ανεκτίμητη παρηγοριά, καθώς επανεκτίθεται πλήρως μεταμορφωμένο στη Ρε μείζονα εν είδει συγκινητικού διαλόγου ανάμεσα σε ένα φλάουτο και σε ένα κόρνο, ενώ και η ακόλουθη ανάπλαση της καταληκτικής ιδέας από μια ομάδα ξύλινων πνευστών συμβάλλει περαιτέρω στην εδραίωση του γαλήνιου αυτού κλίματος, λίγο προτού το κύριο θεματικό υλικό αποσυντεθεί σε απόκοσμο ηχητικό περιβάλλον στην κόντα του πρώτου αυτού μέρους.

Αν σε ορισμένα σημεία του προηγούμενου μέρους διακρίνονται κάποιες επιδράσεις από το συνθετικό ιδίωμα του Γκούσταβ Μάλερ, τότε το δεύτερο μέρος της Συμφωνίας του Σοστακόβιτς (Allegretto) κάλλιστα θα μπορούσε να εκληφθεί ως ένα scherzo γραμμένο καθ’ ολοκληρίαν σε μαλερικό ύφος! Ήδη η πρώτη θεματική ιδέα στη Λα ελάσσονα διαπνέεται από τη σκιώδη και σαρκαστική διάθεση που χαρακτηρίζει πολλές αντίστοιχες παρτιτούρες του Μάλερ, ενώ η περισσότερο χορευτική δεύτερη ιδέα στην Ντο ελάσσονα και η ακόλουθη τρίτη στη Φα μείζονα, με τις χιουμοριστικές της φανφάρες των κόρνων, παραπέμπουν επίσης σε θεματικές που απαντούν συχνότατα στο έργο του μεγάλου αυτού Αυστριακού συμφωνιστή. Ανάλογες παρατηρήσεις, βέβαια, θα μπορούσαν να γίνουν και για την ονειρική μελωδία του σόλο βιολιού στην Ντο μείζονα, η οποία ανοίγει με τον λεπτό ειρωνικό της τόνο ένα ενδιάμεσο «τρίο» και επαναλαμβάνεται με τρυφερότητα από ένα φλάουτο, προτού συνδυαστεί με ένα κελαρυστό νέο μοτίβο και αναδειχθεί με περισσότερη εξωστρέφεια. Η επαναφορά του scherzo περιέχει λεπταίσθητες ηχοχρωματικές παραλλαγές και απροσδόκητες αλλαγές της τονικής βάσης, ενώ η βραχύτατη κόντα μόλις που προφταίνει να ανακαλέσει την έναρξη της βασικής μελωδίας του «τρίο» πριν την ορμητική πτωτική της κατάληξη.

Το Largo σε Φα δίεση ελάσσονα συνιστά το συναισθηματικό επίκεντρο ολόκληρου του έργου, χάρη στο πένθιμο βασικό του θέμα που αναπτύσσεται σε πρώτη φάση μονάχα από τα έγχορδα. Η μετέπειτα εμφάνιση μιας αιθέριας νέας ιδέας στη Ρε μείζονα, η οποία ακούγεται από δύο φλάουτα και συνοδεύεται από την άρπα, θυμίζει και πάλι έντονα κάποιες όψιμες σελίδες του μαλερικού έργου, που διέπονται από επιφανειακή γαλήνη αλλά και από ένα αφόρητο αίσθημα μοναξιάς. Όμως, η αρχική ιδέα επανέρχεται γρήγορα στο προσκήνιο και μέσα από ένα καινούργιο παράλλαγμά της οδηγείται σε δυναμική κορύφωση, ενώ η ευρύτερη πρώτη ενότητα του αργού αυτού μέρους ολοκληρώνεται με την είσοδο μιας τρίτης ιδέας στην Ντο ελάσσονα, η θρηνητική γραμμή της οποίας εξυφαίνεται σολιστικά από τα ξύλινα πνευστά και κατόπιν εναλλάσσεται με υπομνήσεις του βασικού μοτίβου του αρχικού θέματος. Από εκεί και ύστερα, όλα τα παραπάνω στοιχεία επανεκτίθενται ελεύθερα, αρχής γενομένης από το βασικό θέμα, το οποίο από την ήσυχη επανέναρξή του από τα κλαρινέτα και τα φαγκότα φτάνει προοδευτικά σε μιαν ανατριχιαστική ορχηστρική κλιμάκωση. Η επαναφορά της τρίτης θεματικής ιδέας, που ακολουθεί πλέον άμεσα, διαθέτει ομοίως πολλή ένταση και οδεύει προς νέα κορύφωση με τις αναδρομές της στο αρχικό θέμα, ενώ τόσο το δραματικό παράλλαγμα της βασικής ιδέας όσο και η απέριττη δεύτερη ιδέα επανεμφανίζονται στη συνέχεια σε συνοπτικότερη μορφή και με αρκετές ηχοχρωματικές διαφοροποιήσεις. Τέλος, στην κόντα του μέρους, μια απόμακρη υπόμνηση της τρίτης θεματικής ιδέας από την άρπα και την τσελέστα καταλήγει σε ένα βαθιά κατευναστικό σβήσιμο.

Όμως με την εμφάνιση του επιβλητικού και δαιμονιώδους κύριου θέματος του τελικού μέρους, ενός Allegro non troppo σε Ρε ελάσσονα, το ηχητικό τοπίο μεταβάλλεται και πάλι εκ βάθρων, αφού τα ορμητικά του μοτίβα εκτίθενται και αναπτύσσονται σε μεγάλη έκταση, με αστείρευτη ενέργεια και δυναμισμό. Δίχως δε κάποιαν αντιληπτή τομή ή αισθητή υφολογική αλλαγή, το πλάγιο θέμα εισάγεται από μία τρομπέτα πάνω από ένα θυελλώδες ορχηστρικό υπόβαθρο και αμέσως μετά ανασκευάζεται με πληθωρικά ενορχηστρωτικά μέσα που το καθιστούν λαμπρό και μεγαλειώδες. Ως εκ τούτου, ολόκληρη η έκθεση αυτής της μορφής σονάτας χαρακτηρίζεται από ακατάπαυστη σφοδρότητα, όπως άλλωστε και η εναρκτήρια αναδρομή της επεξεργασίας στο κύριο θέμα, προτού ένα σόλο κόρνο ανακαλέσει το πλάγιο θέμα με ηπιότερη διάθεση και δώσει έτσι το έναυσμα σε μια σταδιακή ηχητική εξασθένιση κατά την περαιτέρω εξύφανση του εν λόγω θεματικού υλικού. Η πορεία αυτής της αποκλιμάκωσης συνεχίζεται με νέες σκοτεινές υπομνήσεις της κεφαλής του κύριου θέματος, σε συνδυασμό και με μιαν έμμονη περιστροφική φιγούρα που επίσης εξαλείφεται προοδευτικά, καθώς η κεντρική αυτή ενότητα οδεύει πλέον προς το τέλος της. Κατά συνέπεια – και σε αντιδιαμετρική αντίθεση προς τον δυναμικό σχεδιασμό του πρώτου μέρους – το κύριο θέμα ξεκινά εν προκειμένω την επανέκθεσή του πλήρως αποδυναμωμένο, σαν σκιά του εαυτού του, πάνω από ένα άτονο εμβατηριακό υπόβαθρο. Παρ' όλα αυτά, στην εξέλιξή του δείχνει να συνέρχεται από αυτόν το «λήθαργο», ανακτώντας βαθμιαία τις δυνάμεις του και προετοιμάζοντας απευθείας (δια της παράκαμψης της αναμενόμενης επαναφοράς του πλαγίου θέματος) το καταληκτικό επιστέγασμα του έργου, ήτοι τη λύση του συνολικού «δράματος», η οποία παρουσιάζεται με τη φαινομενικά θριαμβική μεταμόρφωση του κύριου θέματος στην κόντα του τελικού αυτού μέρους και με το άκρως επιβλητικό κλείσιμό του στη φωτεινή τονικότητα της Ρε μείζονος. Το αισιόδοξο πνεύμα του «σοσιαλιστικού ρεαλισμού» μοιάζει επομένως να επικρατεί οριστικά. Ωστόσο, πίσω από τις ηχηρές φανφάρες και τις βροντερές τυμπανοκρουσίες πολλοί παρατηρούν κάτι το μηχανιστικό, το υποκριτικό ή το αμφίσημο, το οποίο βρίσκει ίσως την κατηγορηματική έκφρασή του και στην (αμφιλεγόμενης γνησιότητας, βέβαια) «αυτοβιογραφική» Μαρτυρία του Σοστακόβιτς: «Είναι σαν να σε χτυπά κάποιος με έναν βούρδουλα και να σου λέει: “η δουλειά σου είναι να είσαι χαρούμενος, η δουλειά σου είναι να είσαι χαρούμενος” – και εσύ τότε σηκώνεσαι, παρότι ετοιμόρροπος, και αρχίζεις να παρελαύνεις, υποτονθορύζοντας: “η δουλειά μας είναι να είμαστε χαρούμενοι, η δουλειά μας είναι να είμαστε χαρούμενοι”».

Πηγή: Ιωάννης Φούλιας, 2008

See also

Richard Wagner: Wesendonck Lieder – Lise Davidsen, Bergen Philharmonic Orchestra, Edward Gardner (HD 1080p)

Sergei Rachmaninov: The Isle of the Dead – hr-Sinfonieorchester, Edward Gardner (HD 1080p)

Sergei Rachmaninov: Rhapsody on a Theme of Paganini – hr-Sinfonieorchester, Kirill Gerstein, Edward Gardner (HD 1080p)


Dmitri Shostakovich – All the posts